เจ้าของแบรนด์
อาหารเสริมช่วยนอนหลับและเมลาโทนิน: สารตัวไหนใช้ได้ในไทย ตัวไหนใช้ไม่ได้
อ่าน 12 นาที · อัปเดต 13 พ.ย. 2569
อาหารเสริมช่วยนอนหลับในไทย: เริ่มจากรู้ว่าสารไหนอยู่ในบัญชี
อาหารเสริมช่วยนอนหลับเป็นสินค้าที่เจ้าของแบรนด์ ผู้นำเข้า และโรงงานรับผลิตถามถึงบ่อยที่สุดกลุ่มหนึ่ง ทั้งสูตรกลุ่มนอนหลับ ผ่อนคลาย และลดความเครียด คำถามแรกที่ต้องตอบก่อนออกแบบสูตรหรือสั่งของเข้ามาขาย คือสารที่อยากใส่นั้นอยู่ในบัญชีที่สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) ยอมรับให้ใช้ในผลิตภัณฑ์เสริมอาหารหรือไม่ เพราะสารยอดนิยมในต่างประเทศหลายตัวไม่ได้มีสถานะเดียวกันในไทย
ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารในไทยอยู่ภายใต้ประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 293) พ.ศ. 2548 เรื่อง ผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร และฉบับแก้ไข ส่วนการเลือกส่วนประกอบสำคัญ อย. มีเอกสารที่ใช้จริงในการยื่นขอเลขสารบบอาหาร คือประกาศสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา เรื่อง คำแนะนำการใช้ส่วนประกอบสำคัญในผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร ลงวันที่ 8 กรกฎาคม 2567 ซึ่งบทความนี้เรียกสั้น ๆ ว่า “บัญชีคำแนะนำ” บัญชีนี้ระบุชื่อสาร ส่วนของพืชที่ใช้ วิธีเตรียม และปริมาณสูงสุดต่อวันที่ยื่นได้ตามปกติ
สิ่งที่ควรเข้าใจตั้งแต่ต้นคือ บัญชีคำแนะนำเป็นเอกสารแนวทางของ อย. ไม่ใช่ประกาศกระทรวง ตัวเลขในบัญชีคือเพดานที่ยื่นขออนุญาตได้ตามปกติ ถ้าสูตรต้องการใช้มากกว่านั้น หรือใช้สารที่ไม่มีในบัญชี ไม่ได้แปลว่าห้ามทันที แต่ต้องยื่นขอประเมินความปลอดภัยก่อนจึงจะขออนุญาตได้ บทความนี้แบ่งสารช่วยนอนหลับที่พบบ่อยเป็น 4 กลุ่ม ได้แก่ กลุ่มที่อยู่ในบัญชีและใช้ได้ กลุ่มที่ใช้ได้ภายใต้เงื่อนไขเฉพาะ กลุ่มที่ใช้ในอาหารไม่ได้ และกลุ่มที่ยังไม่อยู่ในบัญชีของไทย พร้อมตารางสรุปและวิธีตรวจสูตรด้วยเครื่องมือบนเว็บไซต์นี้
สารช่วยนอนหลับในอาหารเสริม: ไฟจราจรตามบัญชี อย.●ใช้ได้ตามบัญชี
- แอล-ธีอะนีนไม่เกิน 200 มิลลิกรัมต่อวัน
- GABAไม่เกิน 250 มิลลิกรัมต่อวัน
- คาโมมายล์ดอกบดผงไม่เกิน 100 มิลลิกรัมต่อวัน
- เลมอนบาล์มสารสกัดใบไม่เกิน 20 มิลลิกรัมต่อวัน
- แมกนีเซียมรวมทุกแหล่งไม่เกิน 350 มิลลิกรัมต่อวัน
●มีเงื่อนไข หรือต้องประเมินก่อน
- แอล-ทริปโตเฟนใช้ตามผลประเมินความปลอดภัย
- 5-HTPไม่อยู่ในบัญชีของไทย
- รากวาเลอเรียนไม่อยู่ในบัญชีของไทย
- แบล็กโคฮอชไม่อยู่ในบัญชีของไทย
●ใช้ในอาหารไม่ได้
- เมลาโทนินมีเฉพาะยาที่ขึ้นทะเบียน จ่ายตามใบสั่งแพทย์
- คาวาคาวาบัญชีพืชห้ามใช้ในอาหาร ประกาศฉบับที่ 424
- ยาที่ต้องสั่งโดยแพทย์เช่น ยานอนหลับ ยาคลายกังวล ยาต้านเศร้า
ปริมาณเป็นเพดานต่อวันตามบัญชีคำแนะนำของ อย. สำหรับยื่นขอเลขสารบบอาหาร · รายละเอียดและที่มาดูตารางสรุปในบทความ
แอล-ธีอะนีน (แอลธีอะนีน) GABA คาโมมายล์ และเลมอนบาล์ม: สารช่วยนอนหลับที่อยู่ในบัญชี
กลุ่มนี้คือสารที่เจ้าของแบรนด์เลือกใช้ได้อย่างมั่นใจที่สุด เพราะมีชื่ออยู่ในบัญชีคำแนะนำพร้อมปริมาณสูงสุดต่อวันชัดเจน การออกแบบสูตรจึงทำได้ตรงไปตรงมา คือคำนวณปริมาณที่ผู้บริโภคได้รับต่อวันตามวิธีรับประทานบนฉลาก แล้วเทียบกับเพดานของแต่ละสาร
แอล-ธีอะนีน (L-Theanine)
แอล-ธีอะนีนเป็นกรดอะมิโนที่พบตามธรรมชาติในใบชา อยู่ในบัญชีคำแนะนำลำดับที่ 442 ใช้ได้ไม่เกิน 200 มิลลิกรัมต่อวัน นอกจากนี้ยังใส่ผ่านสารสกัดชาเขียวหรือชาขาวได้ตามลำดับที่ 63 ซึ่งกำหนดให้สารสกัดชาไม่เกิน 5 กรัมต่อวัน และแอล-ธีอะนีนรวมไม่เกิน 200 มิลลิกรัมต่อวัน ถ้าสูตรมีทั้งแอล-ธีอะนีนเดี่ยวและสารสกัดชา ให้รวมปริมาณแอล-ธีอะนีนจากทั้งสองแหล่งก่อนเทียบเพดาน
กรดแกมมา-อะมิโนบิวทิริก (GABA)
กรดแกมมา-อะมิโนบิวทิริก หรือที่คนทั่วไปเรียกว่า GABA อยู่ในบัญชีคำแนะนำลำดับที่ 331 ใช้ได้ไม่เกิน 250 มิลลิกรัมต่อวัน รายการนี้ระบุลักษณะวัตถุดิบไว้ด้วย คือมีกรดแกมมา-อะมิโนบิวทิริกมากกว่าร้อยละ 80 ที่ได้จากการหมักด้วยจุลินทรีย์สายพันธุ์ Lactobacillus hilgardii K-3 ก่อนสั่งวัตถุดิบจึงควรขอเอกสารรับรองผลวิเคราะห์จากผู้ขายมาเทียบว่าวัตถุดิบตรงกับคำบรรยายในบัญชี ถ้าได้มาจากกระบวนการอื่น ควรตรวจกับ อย. ก่อนว่าต้องประเมินความปลอดภัยเพิ่มหรือไม่
คาโมมายล์ (Chamomile)
บัญชีคำแนะนำมีคาโมมายล์ 2 ชนิด ชนิดแรกคือโรมันคาโมมายล์ (Chamaemelum nobile) ลำดับที่ 77 ใช้ดอกบดผงได้ไม่เกิน 100 มิลลิกรัมต่อวัน ชนิดที่สองคือเยอรมันคาโมมายล์ (Matricaria chamomilla) ลำดับที่ 196 ใช้ดอกบดผงได้ไม่เกิน 100 มิลลิกรัมต่อวัน และสารสกัดด้วยน้ำได้ไม่เกิน 108 มิลลิกรัมต่อวัน ดอกคาโมมายล์ทั้งสองชนิดยังอยู่ในบัญชีพืชที่ใช้ทำชาจากพืชได้ตามประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 426) พ.ศ. 2564 ที่แก้ไขโดยฉบับที่ 471 พ.ศ. 2569 โดยมีเงื่อนไขให้แสดงข้อความ “ผู้ที่แพ้ละอองเกสรดอกไม้ไม่ควรรับประทาน” ถ้าแบรนด์ทำทั้งแคปซูลและชาชงในไลน์เดียวกัน ควรใช้ข้อความนี้ให้ตรงกันทุกสินค้า
เลมอนบาล์ม (Lemon balm)
เลมอนบาล์ม (Melissa officinalis) มีสองช่องทาง ช่องทางแรกคือบัญชีคำแนะนำของผลิตภัณฑ์เสริมอาหารลำดับที่ 198 ในชื่อ “บาล์ม” ใช้สารสกัดจากใบด้วยน้ำหรือน้ำผสมเอทานอลได้ไม่เกิน 20 มิลลิกรัมต่อวัน ช่องทางที่สองคือบัญชีพืชที่ใช้ทำชาจากพืชได้ลำดับที่ 120 ซึ่งใช้ใบเป็นวัตถุดิบชาชง ตัวเลข 20 มิลลิกรัมต่อวันค่อนข้างต่ำ สูตรที่ลอกมาจากต่างประเทศจึงมักต้องปรับลดปริมาณลงให้อยู่ในเพดาน

“วิตามินช่วยให้นอนหลับ” ที่ใส่ได้จริง: แมกนีเซียมและแอล-ทริปโตเฟน
คำที่ผู้บริโภคค้นกันมากคือ “วิตามินช่วยให้นอนหลับ” แต่ในบัญชีของ อย. ไม่มีวิตามินตัวไหนที่ระบุไว้สำหรับการนอนโดยตรง สิ่งที่ใกล้เคียงที่สุดคือแร่ธาตุอย่างแมกนีเซียม และกรดอะมิโนอย่างแอล-ทริปโตเฟน ซึ่งใส่ในผลิตภัณฑ์เสริมอาหารได้ภายใต้เงื่อนไขของแต่ละตัว ส่วนการเขียนบนฉลากว่าช่วยให้นอนหลับยังต้องเป็นไปตามกติกาข้อความกล่าวอ้างในหัวข้อฉลากและโฆษณาด้านล่าง
แมกนีเซียม (Magnesium)
แมกนีเซียมเป็นแร่ธาตุ จึงไม่ได้ดูจากบัญชีสมุนไพรหรือสารอื่น แต่ใช้กติกาวิตามินและแร่ธาตุ ประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 448) พ.ศ. 2566 กำหนดปริมาณสูงสุดของแมกนีเซียมในผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไว้ 350 มิลลิกรัมต่อวัน คิดตามปริมาณที่แนะนำให้รับประทานบนฉลาก รูปแบบเกลือแมกนีเซียมที่ใช้ได้ให้ดูประกาศ อย. เรื่อง คำแนะนำการใช้รูปแบบของวิตามินและแร่ธาตุเป็นส่วนประกอบสำคัญในผลิตภัณฑ์อาหาร และต้องคำนวณเป็นปริมาณแมกนีเซียม ไม่ใช่น้ำหนักเกลือทั้งก้อน
สูตรนอนหลับที่ผสมแมกนีเซียมกับสาหร่ายทะเลสีแดงหรือวัตถุดิบธรรมชาติที่มีแร่ธาตุ ต้องรวมแมกนีเซียมจากทุกแหล่งเข้าด้วยกัน บัญชีคำแนะนำลำดับที่ 185 ของสาหร่ายทะเลสีแดงก็เขียนไว้ชัดว่าแมกนีเซียมรวมต้องไม่เกิน 350 มิลลิกรัมต่อวัน
แอล-ทริปโตเฟน (L-Tryptophan)
แอล-ทริปโตเฟนเป็นกรดอะมิโนที่มักอยู่ในสูตรนอนหลับของต่างประเทศ ในไทยมีชื่ออยู่ในรายชื่อผู้ผ่านการประเมินความปลอดภัยอาหาร กรณีอาหารที่ไม่เข้าข่ายอาหารใหม่ ซึ่งหมายความว่ามีบริษัทที่ยื่นประเมินและผ่านแล้ว แต่ อย. แจ้งผล รวมถึงคุณภาพ มาตรฐาน และปริมาณสูงสุด เฉพาะกับบริษัทที่ยื่นเท่านั้น
ในทางปฏิบัติ บริษัทอื่นที่จะใช้แอล-ทริปโตเฟนมี 2 ทาง คือ ขอหนังสือยินยอมจากบริษัทผู้ยื่นประเมิน เช่น ซื้อวัตถุดิบจากผู้ที่ถือผลประเมินอยู่ หรือยื่นประเมินความปลอดภัยเอง แอล-ทริปโตเฟนจึงใช้ได้ แต่ไม่ใช่สารที่หยิบมาใส่สูตรได้ทันทีเหมือนกลุ่มแรก
อาหารเสริมเมลาโทนินและคาวาคาวา: ใช้ในอาหารไม่ได้
เมลาโทนิน (Melatonin)
เมลาโทนินเป็นสารที่ผู้นำเข้าถามถึงมากที่สุด เพราะในบางประเทศขายเป็นอาหารเสริมทั่วไป แต่ในไทย เมลาโทนินใช้เป็นส่วนประกอบของอาหารหรือผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ได้ ผู้บริหารของ อย. ระดับรองเลขาธิการได้ชี้แจงผ่านสื่อว่าเมลาโทนินเป็นฮอร์โมน ไม่อนุญาตให้ใช้เป็นส่วนประกอบในอาหาร และ อย. เคยตรวจพบเมลาโทนินในกัมมี่ช่วยนอนหลับ พร้อมออกคำเตือนผู้บริโภค
ผลิตภัณฑ์เมลาโทนินที่ขายได้ในไทยมีเฉพาะที่ขึ้นทะเบียนเป็นยา และจ่ายตามใบสั่งแพทย์ แบรนด์ที่อยากทำกัมมี่หรือแคปซูลช่วยนอนแบบต่างประเทศจึงต้องตัดเมลาโทนินออกจากสูตร แล้วเลือกสารจากกลุ่มที่อยู่ในบัญชีแทน ผู้นำเข้าก็ต้องตรวจฉลากสินค้าต่างประเทศทุกรายการ เพราะเมลาโทนินมักอยู่ในส่วนประกอบโดยไม่ได้อยู่ในชื่อสินค้า
คาวาคาวา (Kava kava)
คาวาคาวา (Piper methysticum) อยู่ในบัญชีพืชและส่วนของพืชที่ห้ามใช้เป็นอาหารตามประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 424) พ.ศ. 2564 เรื่อง กำหนดอาหารที่ห้ามผลิต นำเข้า หรือจำหน่าย ลำดับที่ 62 ครอบคลุมทั้งต้นและสารสกัด จึงใช้ในอาหารและผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ได้ทุกรูปแบบ นอกจากนี้คาวาคาวายังอยู่ในบัญชีวัตถุที่ห้ามใช้เป็นส่วนผสมในผลิตภัณฑ์สมุนไพร ทั้งยาจากสมุนไพรและผลิตภัณฑ์สมุนไพรเพื่อสุขภาพ การย้ายไปจดเป็นผลิตภัณฑ์สมุนไพรจึงไม่ใช่ทางออก
อ่านต่อสำหรับผู้บริโภค: เมลาโทนินคืออะไร ทำไมในไทยขายเป็นอาหารเสริมไม่ได้
5-HTP วาเลอเรียน และแบล็กโคฮอช: ยังไม่อยู่ในบัญชีของไทย
สารกลุ่มนี้พบบ่อยในสูตรช่วยนอนหลับและผ่อนคลายของต่างประเทศ ได้แก่ 5-ไฮดรอกซีทริปโตแฟน หรือ 5-HTP ที่สกัดจากเมล็ด Griffonia simplicifolia รากวาเลอเรียน (Valerian) และแบล็กโคฮอช (Black cohosh) เมื่อค้นในบัญชีของไทยทั้งบัญชีคำแนะนำของผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร บัญชีพืชที่ใช้ทำชาจากพืชได้ และรายชื่อผู้ผ่านการประเมินความปลอดภัย ไม่พบชื่อสารเหล่านี้
การไม่อยู่ในบัญชีไม่ได้แปลว่าห้ามเหมือนกรณีคาวาคาวา แต่แปลว่ายังไม่มีเส้นทางยื่นขออนุญาตแบบปกติ ถ้าแบรนด์ต้องการใช้ ต้องยื่นประเมินความปลอดภัยกับ อย. ก่อน ซึ่งอาจเข้าข่ายอาหารใหม่ตามประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 376) พ.ศ. 2559 เรื่อง อาหารใหม่ ถ้าไม่มีประวัติการบริโภคเป็นอาหารอย่างปลอดภัยเพียงพอ หรือเข้ากรณีอาหารที่ไม่เข้าข่ายอาหารใหม่ ผลการประเมินจะเป็นตัวกำหนดว่าใช้ได้หรือไม่ และใช้ได้ในปริมาณเท่าไร
สำหรับแบรนด์ที่ต้องการออกสินค้าเร็ว ทางที่สั้นกว่าคือสร้างสูตรจากสารในบัญชีก่อน แล้วค่อยวางแผนยื่นประเมินสารใหม่เป็นสินค้ารุ่นถัดไป ส่วนผู้นำเข้าที่ถือสินค้าต่างประเทศซึ่งมีสารกลุ่มนี้ ต้องรู้ไว้ว่าสินค้านั้นยังขอเลขสารบบอาหารแบบปกติไม่ได้ จนกว่าจะผ่านการประเมิน
สรุปสารช่วยนอนหลับในผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร: สถานะในไทยสารสถานะปริมาณสูงสุดต่อวัน / เงื่อนไขที่มา
แอล-ธีอะนีนใช้ได้200 มิลลิกรัมต่อวัน (รวมจากสารสกัดชา)บัญชีคำแนะนำ ลำดับ 442 และ 63
กรดแกมมา-อะมิโนบิวทิริก (GABA)ใช้ได้250 มิลลิกรัมต่อวัน วัตถุดิบตามคำบรรยายในบัญชีบัญชีคำแนะนำ ลำดับ 331
โรมันคาโมมายล์ใช้ได้ดอกบดผง 100 มิลลิกรัมต่อวันบัญชีคำแนะนำ ลำดับ 77
เยอรมันคาโมมายล์ใช้ได้ดอกบดผง 100 มิลลิกรัมต่อวัน · สารสกัด 108 มิลลิกรัมต่อวันบัญชีคำแนะนำ ลำดับ 196
เลมอนบาล์มใช้ได้สารสกัดใบ 20 มิลลิกรัมต่อวัน · ใบใช้ทำชาชงได้บัญชีคำแนะนำ ลำดับ 198 · บัญชีชาจากพืช ลำดับ 120
แมกนีเซียมใช้ได้350 มิลลิกรัมต่อวัน (รวมทุกแหล่ง)ประกาศฉบับที่ 448
แอล-ทริปโตเฟนใช้ได้ตามผลประเมินต้องมีหนังสือยินยอมจากผู้ผ่านประเมิน หรือยื่นประเมินเองรายชื่อผู้ผ่านการประเมินความปลอดภัย
5-HTP · รากวาเลอเรียน · แบล็กโคฮอชไม่อยู่ในบัญชีต้องยื่นประเมินความปลอดภัยก่อนไม่พบในบัญชีของไทย
เมลาโทนินใช้ในอาหารไม่ได้มีเฉพาะยาที่ขึ้นทะเบียน จ่ายตามใบสั่งแพทย์คำชี้แจงของ อย.
คาวาคาวาใช้ในอาหารไม่ได้ทั้งต้นและสารสกัด · ห้ามในผลิตภัณฑ์สมุนไพรด้วยประกาศฉบับที่ 424 ลำดับ 62
ยานอนหลับ ยาคลายกังวล ยาต้านเศร้าใช้ในอาหารไม่ได้เป็นยา ใส่ในอาหารไม่ได้ทุกปริมาณพระราชบัญญัติยา พ.ศ. 2510
ที่มา: บัญชีคำแนะนำของ อย. ลงวันที่ 8 กรกฎาคม 2567 · ประกาศกระทรวงสาธารณสุขฉบับที่ 424, 426, 448, 471
ยานอนหลับและยาคลายเครียดในอาหารเสริม: ไม่ใช่อาหารอีกต่อไป
อีกกลุ่มหนึ่งที่ต้องพูดให้ชัด คือยาแผนปัจจุบัน เช่น โคลนิดีน (clonidine) ฟลูออกซิทีน (fluoxetine) เอทิฟอกซีน (etifoxine) รวมถึงยานอนหลับ ยาคลายกังวล และยาต้านเศร้าตัวอื่น สารเหล่านี้เป็นยาตามพระราชบัญญัติยา พ.ศ. 2510 ใช้เป็นส่วนประกอบของอาหารหรือผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ได้ในทุกปริมาณ ผลิตภัณฑ์ที่ใส่สารเหล่านี้ไม่ถือเป็นอาหารเสริมแล้ว แต่เป็นผลิตภัณฑ์ที่ปลอมปนยา
ทีมของเราพบว่ามีผู้ค้นหาชื่อยาเหล่านี้คู่กับสารช่วยนอนบนเว็บไซต์ เราจึงเขียนไว้ตรง ๆ ว่าไม่มีเส้นทางใดที่ทำให้ยาเป็นส่วนประกอบของอาหารได้ ถ้าสูตรจากโรงงานหรือคู่ค้าต่างประเทศมีชื่อสารที่ไม่คุ้น ให้ค้นชื่อนั้นก่อนเสมอ และขอผลวิเคราะห์วัตถุดิบที่ระบุชัดว่าไม่มียาปน
สำหรับโรงงานรับผลิต การรับวัตถุดิบที่ระบุแค่ชื่อการค้าหรือชื่อสูตรสำเร็จโดยไม่มีรายการสารครบ เป็นจุดเสี่ยงที่ควรปิดตั้งแต่ขั้นรับคำสั่งผลิต ขอใบแจกแจงส่วนประกอบทุกตัวพร้อมปริมาณ แล้วตรวจทีละตัวกับบัญชีของ อย.
ฉลากและโฆษณาอาหารเสริมช่วยนอนหลับ: พูดได้แค่ไหน
เมื่อสูตรผ่านเรื่องส่วนประกอบแล้ว ด่านถัดไปคือคำพูดบนฉลากและในโฆษณา ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารเป็นอาหาร จึงกล่าวอ้างว่ารักษาโรคนอนไม่หลับ บำบัดโรคเครียด หรือแทนยานอนหลับไม่ได้ ข้อความทำนอง “หายนอนไม่หลับ” “เลิกยานอนหลับได้” หรือ “ใช้แทนยา” เป็นการอ้างสรรพคุณแบบยา ซึ่งอาหารทำไม่ได้
ฉลากผลิตภัณฑ์เสริมอาหารทุกชิ้นต้องมีคำเตือนตามประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 411) พ.ศ. 2562 รวมถึงข้อความ “ไม่มีผลในการป้องกัน หรือรักษาโรค” ข้อความนี้เองก็บอกขอบเขตของสินค้าอยู่แล้ว คำบรรยายบนฉลากจึงไม่ควรขัดกับคำเตือนที่ต้องพิมพ์อยู่บนกล่องเดียวกัน
ด้านโฆษณา ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารต้องขออนุญาตโฆษณาก่อนเผยแพร่ ตามประกาศ อย. เรื่อง หลักเกณฑ์การโฆษณาอาหาร พ.ศ. 2569 ข้อความที่สื่อถึงการผ่อนคลายหรือการพักผ่อนต้องมีหลักฐานรองรับ และต้องไม่เกินจริง ก่อนส่งข้อความโฆษณาหรือแคปชันขายของให้ทีมการตลาด ลองวางข้อความใน เครื่องมือตรวจข้อความโฆษณาเบื้องต้น เพื่อดูคำที่เสี่ยงก่อน
นำเข้าอาหารเสริมช่วยนอนจากต่างประเทศ: เช็กอะไรก่อนสั่งของ
ผู้นำเข้ามักเจอปัญหาเดียวกัน คือสินค้าขายดีในต่างประเทศ แต่สูตรไม่ตรงกับบัญชีของไทย ก่อนสั่งล็อตแรกควรไล่ตรวจ 4 เรื่อง
- รายการส่วนประกอบครบทุกตัว ขอใบแจกแจงสูตรจากผู้ผลิต ไม่ใช่แค่ฉลากด้านหลัง เพราะสารบางตัวอยู่ในสารผสมที่ฉลากเขียนรวมไว้ในชื่อเดียว
- สารที่ใช้ไม่ได้ ถ้ามีเมลาโทนิน คาวาคาวา หรือยาตัวใดตัวหนึ่ง สินค้านั้นนำเข้ามาขายเป็นอาหารไม่ได้ ต้องให้ผู้ผลิตทำสูตรเฉพาะสำหรับตลาดไทย
- สารที่ไม่อยู่ในบัญชี ถ้ามี 5-HTP รากวาเลอเรียน หรือแบล็กโคฮอช ต้องตัดออก หรือยื่นประเมินความปลอดภัยก่อน
- ปริมาณต่อวัน คำนวณจากวิธีรับประทานบนฉลาก เช่น กินวันละ 2 แคปซูล ให้คูณปริมาณต่อแคปซูลด้วย 2 แล้วเทียบเพดานทุกตัว
เมื่อสูตรผ่านทั้ง 4 ข้อแล้วจึงเริ่มเตรียมเอกสารขอเลขสารบบอาหาร ขั้นตอนการขออนุญาตทั้งหมดอ่านได้ใน คู่มือนำเข้าผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร และ คู่มือขอเลข อย. ผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร ส่วนเรื่องฉลากภาษาไทยดู ฉลากผลิตภัณฑ์เสริมอาหารต้องมีอะไรบ้าง
ก่อนใส่สารช่วยนอนลงสูตร: ถาม 4 ข้อ- 1
เป็นยาหรือฮอร์โมนไหมถ้าใช่ เช่น เมลาโทนิน ใส่ในอาหารเสริมไม่ได้
- 2
มีชื่อในบัญชี อย. ไหมค้นชื่อสารในหน้าค้นสาร ไม่มีชื่อ = ต้องยื่นประเมินก่อน
- 3
ปริมาณอยู่ในเพดานต่อวันไหมใส่ทั้งสูตรในเครื่องมือเช็กสูตร
- 4
ฉลากและโฆษณาไม่อ้างรักษาโรคห้ามเขียนว่ารักษาโรคนอนไม่หลับ ตรวจด้วยเครื่องมือตรวจข้อความโฆษณา
ตรวจสูตรอาหารเสริมช่วยนอนหลับด้วยเครื่องมือบนเว็บ
ขั้นตอนตรวจสูตรที่ทีมของเราใช้ทำได้เองโดยไม่ต้องสมัครสมาชิก เริ่มจากค้นชื่อสารทีละตัวใน หน้าค้นสาร ซึ่งรวมบัญชีคำแนะนำของผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร บัญชีพืชที่ใช้ทำชาจากพืชได้ บัญชีอาหารที่ห้ามผลิต นำเข้า หรือจำหน่าย และรายชื่อผู้ผ่านการประเมินความปลอดภัยไว้ในที่เดียว ค้นได้ทั้งชื่อไทย ชื่ออังกฤษ และชื่อวิทยาศาสตร์
จากนั้นวางสูตรทั้งชุดใน เครื่องมือตรวจสูตร ระบบจะจับคู่สารกับบัญชีและเตือนสารที่เกินเพดานหรือไม่พบในบัญชี ถ้ามีคำถามเฉพาะ เช่น วัตถุดิบ GABA ของผู้ขายรายนี้เข้าเงื่อนไขหรือไม่ หรือสูตรมีทั้งสารสกัดชาและแอล-ธีอะนีนเดี่ยวต้องคิดอย่างไร ถามต่อได้ที่ ผู้ช่วยตอบคำถามด้านกฎระเบียบ
สำหรับผู้นำเข้าที่มีสินค้าอยู่แล้วและอยากรู้ว่าเลขสารบบอาหารบนฉลากเป็นของจริงหรือไม่ ใช้ เครื่องมือตรวจเลข อย. ได้ทันที และถ้าต้องการให้ทีมที่ปรึกษาช่วยปรับสูตร เตรียมเอกสาร หรือวางแผนยื่นประเมินความปลอดภัยสำหรับสารที่ยังไม่อยู่ในบัญชี ติดต่อทีมของเรา ได้
เช็กลิสต์ก่อนยื่นสูตรอาหารเสริมช่วยนอนหลับ
คำถามที่พบบ่อย
เมลาโทนินใส่ในอาหารเสริมช่วยนอนหลับในไทยได้ไหม
ไม่ได้ เมลาโทนินใช้เป็นส่วนประกอบของอาหารหรือผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ได้ อย. ชี้แจงว่าเป็นฮอร์โมน ผลิตภัณฑ์เมลาโทนินในไทยมีเฉพาะที่ขึ้นทะเบียนเป็นยาและจ่ายตามใบสั่งแพทย์
แอล-ธีอะนีนในอาหารเสริมใส่ได้สูงสุดเท่าไร
ตามบัญชีคำแนะนำของ อย. ใส่ได้ไม่เกิน 200 มิลลิกรัมต่อวัน ถ้าใช้สารสกัดชาเขียวหรือชาขาวด้วย ให้รวมแอล-ธีอะนีนจากทุกแหล่งแล้วยังต้องไม่เกิน 200 มิลลิกรัมต่อวัน และสารสกัดชาไม่เกิน 5 กรัมต่อวัน
GABA ใส่ในผลิตภัณฑ์เสริมอาหารได้เท่าไร
ไม่เกิน 250 มิลลิกรัมต่อวัน ตามบัญชีคำแนะนำลำดับที่ 331 ซึ่งระบุวัตถุดิบที่มีกรดแกมมา-อะมิโนบิวทิริกมากกว่าร้อยละ 80 จากการหมักด้วยจุลินทรีย์ ควรขอผลวิเคราะห์วัตถุดิบมาเทียบก่อนสั่งซื้อ
รากวาเลอเรียนหรือ 5-HTP ใช้ในอาหารเสริมได้ไหม
ยังไม่อยู่ในบัญชีส่วนประกอบหรือบัญชีพืชที่ใช้เป็นอาหารของไทย จึงยื่นขออนุญาตแบบปกติไม่ได้ ต้องยื่นประเมินความปลอดภัยกับ อย. ก่อน และผลประเมินจะเป็นตัวกำหนดว่าใช้ได้หรือไม่
เขียนบนฉลากว่าช่วยรักษาโรคนอนไม่หลับได้ไหม
ไม่ได้ ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารอ้างว่ารักษาโรคหรือใช้แทนยาไม่ได้ และฉลากต้องมีคำเตือนว่าไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรคอยู่แล้ว ข้อความโฆษณาต้องขออนุญาตก่อนเผยแพร่
คาวาคาวาจดเป็นผลิตภัณฑ์สมุนไพรแทนได้ไหม
ไม่ได้ คาวาคาวาอยู่ในบัญชีพืชที่ห้ามใช้เป็นอาหารตามประกาศฉบับที่ 424 และอยู่ในบัญชีวัตถุที่ห้ามใช้เป็นส่วนผสมในผลิตภัณฑ์สมุนไพรด้วย
แหล่งอ้างอิง
- ประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 293) พ.ศ. 2548 เรื่อง ผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
- ประกาศสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา เรื่อง คำแนะนำการใช้ส่วนประกอบสำคัญในผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร (ลงวันที่ 8 กรกฎาคม 2567) · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
- ประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 448) พ.ศ. 2566 เรื่อง ผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร (ฉบับที่ 5) · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
- ประกาศสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา เรื่อง คำแนะนำการใช้รูปแบบของวิตามินและแร่ธาตุเป็นส่วนประกอบสำคัญในผลิตภัณฑ์อาหาร · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
- ประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 411) พ.ศ. 2562 เรื่อง ผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร (ฉบับที่ 4) · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
- ประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 426) พ.ศ. 2564 เรื่อง ชาจากพืช · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
- ประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 471) พ.ศ. 2569 เรื่อง ชาจากพืช (ฉบับที่ 2) · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
- ประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 424) พ.ศ. 2564 เรื่อง กำหนดอาหารที่ห้ามผลิต นำเข้า หรือจำหน่าย · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
- ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง ชื่อวัตถุที่ห้ามใช้เป็นส่วนผสมในผลิตภัณฑ์สมุนไพร (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2566 · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
- รายชื่อผู้ผ่านการประเมินความปลอดภัยอาหาร กรณีอาหารใหม่และอาหารที่ไม่เข้าข่ายอาหารใหม่ (อย.) · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
- ประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 376) พ.ศ. 2559 เรื่อง อาหารใหม่ · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
- พระราชบัญญัติยา พ.ศ. 2510 · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
- ประกาศสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา เรื่อง หลักเกณฑ์การโฆษณาอาหาร พ.ศ. 2569 · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
ข้อมูลในบทความนี้เพื่อความรู้ ไม่ใช่คำวินิจฉัยของ อย. และไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย กฎหมายอาจเปลี่ยนได้ — ตรวจประกาศฉบับล่าสุดหรือปรึกษาผู้เชี่ยวชาญก่อนยื่นหรือผลิตจริง
บทความที่เกี่ยวข้อง