เว็บไซต์อิสระ ไม่ใช่เว็บไซต์ของสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา · ช่วงทดลองใช้: พบข้อผิดพลาดหรืออยากให้เพิ่มอะไร บอกเราได้
FDA Thailand Guideทดลองใช้
ไทย
เข้าสู่ระบบ ปรึกษาทีม
เจ้าของแบรนด์

สมุนไพรควบคุม กัญชาช่อดอกและกวาวเครือ: ใบอนุญาตมาตรา 46 เงื่อนไขกัญชา 2568 และใบสั่งจ่าย ภ.ท. 33

อ่าน 14 นาที · อัปเดต 18 พ.ย. 2569

ห้องเก็บวัตถุดิบสมุนไพร ชั้นไม้วางถุงกระดาษคราฟต์และกล่องเรียงเป็นระเบียบ ตรงกลางเป็นตู้ไม้ประตูสีกรมท่าคล้องกุญแจ ภาพประกอบเรื่องสมุนไพรควบคุม

สมุนไพรควบคุม คืออะไร ใครประกาศ และตอนนี้มีกี่ชนิด

สมุนไพรควบคุม คือสมุนไพรที่รัฐมนตรีประกาศกำหนดตาม พ.ร.บ.คุ้มครองและส่งเสริมภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย พ.ศ. 2542 เมื่อสมุนไพรชนิดใดถูกประกาศแล้ว การศึกษาวิจัย ส่งออก หรือจำหน่ายหรือแปรรูปเพื่อการค้า ต้องได้รับใบอนุญาตก่อน (มาตรา 44 ถึง 48)

บทความนี้เป็นตอนที่ 2 ต่อจาก ตำรับยาแผนไทย กับสิทธิในสูตร ซึ่งอธิบายเรื่องสิทธิในตำรับไว้แล้ว ตอนนี้เล่าเฉพาะสมุนไพรควบคุม สำหรับเจ้าของร้าน โรงงาน คลินิก และแบรนด์

สมุนไพรควบคุมที่มีผลอยู่ตอนนี้ 2 ชนิด

  • กัญชา ตามประกาศกระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2568 คือพืชในสกุล Cannabis วงศ์ Cannabaceae เฉพาะส่วนของช่อดอก
  • กวาวเครือ ตามประกาศกระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2549 คือกวาวเครือขาว (Pueraria candollei var. mirifica และ var. candollei) กวาวเครือแดง (Butea superba) และกวาวเครือดำ (Mucuna macrocarpa) รวมชื่อท้องถิ่น หัว รากใต้ดิน หรือส่วนใดส่วนหนึ่ง แต่ไม่รวมกวาวเครือที่ประกอบเป็นตำรับยาแล้ว

ประกาศกัญชาปี 2565 ถูกแทนแล้ว

ประกาศกัญชาฉบับลงวันที่ 16 มิ.ย. 2565 ถูกยกเลิกโดยฉบับลงวันที่ 11 พ.ย. 2565 และประกาศ พ.ศ. 2568 ยกเลิกฉบับลงวันที่ 11 พ.ย. 2565 อีกชั้นหนึ่ง ส่วนแบบรายงาน ภ.ท. 27 ถึง 32 ที่ออกในสมัยประกาศปี 2565 ยังใช้ต่อได้ ดูรายละเอียดในหัวข้อแบบฟอร์ม

ในทางปฏิบัติ ก่อนลงทุนควรตรวจว่าส่วนของพืชที่ใช้ตรงกับนิยามในประกาศหรือไม่ แล้วจึงวางลำดับใบอนุญาตกับขั้นของ อย. อ่านการ์ดสมุนไพรควบคุมแบบย่อได้ในเครื่องมือ ตรวจตำรับก่อนทำสินค้า

ใบอนุญาตตามมาตรา 46: กิจกรรมไหนต้องขอ และใครได้รับยกเว้น

หัวใจของเรื่องนี้อยู่ในหมวดสมุนไพรควบคุมของ พ.ร.บ. ภูมิปัญญาฯ ซึ่งให้รัฐมนตรีประกาศกำหนดสมุนไพรควบคุมได้ และห้ามศึกษาวิจัย ส่งออก หรือจำหน่ายหรือแปรรูปสมุนไพรควบคุมเพื่อการค้า เว้นแต่ได้รับใบอนุญาต (มาตรา 44 ถึง 48) ประกาศกัญชา 2568 เรียกใบนี้ว่าใบอนุญาตตามมาตรา 46 และกฎกระทรวงที่ออกตามมาตรา 46 ใช้กับการขอใบอนุญาตศึกษาวิจัย และใบอนุญาตจำหน่าย ส่งออก หรือแปรรูปสมุนไพรควบคุมเพื่อการค้า

กิจกรรมที่ต้องมีใบอนุญาต

กิจกรรมที่ต้องมีใบอนุญาตคือ ศึกษาวิจัย ส่งออก และจำหน่ายหรือแปรรูปเพื่อการค้า แบบที่กรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือกประกาศไว้ แยกใบอนุญาตเป็น 3 แบบ คือ ใบอนุญาตศึกษาวิจัย (ภ.ท. 9) ใบอนุญาตส่งออกเพื่อการค้า (ภ.ท. 10) และใบอนุญาตจำหน่ายหรือแปรรูปเพื่อการค้า (ภ.ท. 11) ใบอนุญาตระบุชื่อสมุนไพรพร้อมชื่อวิทยาศาสตร์ และเงื่อนไขการอนุญาต (ถ้ามี)

ในทางปฏิบัติ ธุรกิจเดียวอาจต้องมีมากกว่า 1 ใบ เช่น โรงงานที่แปรรูปและส่งออกด้วย

อายุใบอนุญาต

ตาม พ.ร.บ. ใบอนุญาตใช้ได้ถึงวันที่ 31 ธันวาคมของปีที่สามนับแต่ปีที่ออก ในทางปฏิบัติควรลงวันหมดอายุไว้ในปฏิทินของบริษัท

ใครได้รับยกเว้น และการแจ้งปริมาณ

การวิจัยโดยหน่วยงานของรัฐได้รับยกเว้นจากการขอใบอนุญาต ในทางปฏิบัติ บริษัทเอกชนที่ร่วมวิจัยกับหน่วยงานรัฐควรตกลงให้ชัดว่าใครเป็นผู้วิจัย และถ้าจะจำหน่ายหรือแปรรูปเพื่อการค้า ควรขอใบอนุญาตในส่วนนั้นแยก

นอกจากใบอนุญาตแล้ว ผู้ครอบครองสมุนไพรควบคุมเกินปริมาณที่ประกาศกำหนดต้องแจ้งนายทะเบียนด้วย ประกาศกวาวเครือกำหนดเรื่องนี้ไว้ละเอียด อธิบายต่อในหัวข้อกวาวเครือ

พ.ร.บ. ภูมิปัญญาฯ มีบทกำหนดโทษตามมาตรา 77 ถึง 82 ค้นตัวบทและประกาศทั้งหมดในบทความนี้ได้ที่ คลังกฎหมาย

กวาวเครือขาวหั่นแผ่นตากแห้งบนกระด้งไม้ไผ่ ข้างกันมีหัวกวาวเครือสดและโหลแก้วผูกป้ายสีส้ม ภาพประกอบเรื่องสมุนไพรควบคุม

กฎกระทรวง พ.ศ. 2559: คุณสมบัติผู้ขอ ยื่นที่ไหน เอกสาร และหน้าที่รายงาน

รายละเอียดการขอใบอนุญาตอยู่ในกฎกระทรวงการอนุญาตให้ศึกษาวิจัยหรือส่งออกสมุนไพรควบคุม หรือจำหน่าย หรือแปรรูปสมุนไพรควบคุมเพื่อการค้า พ.ศ. 2559 ซึ่งออกตามมาตรา 46 มาตรา 49 และมาตรา 50 ใช้กับทั้งใบอนุญาตศึกษาวิจัย และใบอนุญาตจำหน่าย ส่งออก หรือแปรรูปเพื่อการค้า

คุณสมบัติผู้ขอ

  • บรรลุนิติภาวะ
  • มีภูมิลำเนาในราชอาณาจักร
  • ไม่อยู่ระหว่างถูกพักใช้ใบอนุญาต หรือเคยถูกเพิกถอนใบอนุญาตตาม พ.ร.บ. นี้ เว้นแต่พ้นกำหนดที่กฎกระทรวงระบุ
  • มีสถานประกอบการที่แน่นอน

เอกสารที่ต้องเตรียม

เอกสารพื้นฐานคือสำเนาบัตรประชาชน ทะเบียนบ้าน และแผนที่สถานประกอบการ นิติบุคคลเพิ่มใบสำคัญจดทะเบียน หนังสือรับรอง และเอกสารของกรรมการหรือผู้รับผิดชอบ ส่วนหน่วยงานของรัฐให้หัวหน้าหน่วยงานยื่น แล้วเพิ่มเอกสารตามกิจกรรม

  • ขอศึกษาวิจัย แนบโครงการวิจัย ชื่อผู้วิจัย แผนที่ถิ่นกำเนิด และข้อตกลงปลูกทดแทนในถิ่นกำเนิดไม่น้อยกว่าปริมาณที่ใช้ ผู้ควบคุมการวิจัยต้องมีสัญชาติไทยและมีความเชี่ยวชาญด้านสมุนไพร และผู้วิจัยต้องมีสัญชาติไทยเกินกึ่งหนึ่ง
  • ขอจำหน่าย ส่งออก หรือแปรรูป แนบแผนที่ถิ่นกำเนิดและข้อตกลงปลูกทดแทนด้วย

ในทางปฏิบัติ ผู้ที่รับซื้อกวาวเครือจากแหล่งธรรมชาติควรคุยกับแหล่งที่มาก่อนซื้อ ว่าจะทำแผนปลูกทดแทนกับใคร ที่ไหน ถ้าวัตถุดิบมาจากแปลงปลูก ควรถามกรมว่าต้องแนบเอกสารใดแทน

แบบคำขอและที่ยื่น

แบบที่ใช้คือ คำขออนุญาต (ภ.ท. 12) คำขอต่ออายุ (ภ.ท. 13) และคำขอใบแทน (ภ.ท. 14) ตามประกาศกรมฉบับ 6 มิ.ย. 2560 ซึ่งยกเลิกฉบับ 7 ก.พ. 2560 ส่วนกัญชาช่อดอกใช้แบบ ภ.ท. 12/1

กฎกระทรวงฉบับเดิมให้ยื่นคำขอที่กรมฯ หรือสำนักงานสาธารณสุขจังหวัด ต่อมาฉบับที่ 2 พ.ศ. 2569 แก้สถานที่ยื่นตามข้อ 13 (1) เป็นกรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก ในทางปฏิบัติก่อนยื่นควรสอบถามกรมว่าคำขอประเภทของคุณยื่นช่องทางใด

หน้าที่หลังได้ใบอนุญาต

  • รายงานผลการศึกษาวิจัย หรือรายงานการดำเนินงานพร้อมจำนวนหรือปริมาณที่จำหน่าย ส่งออก หรือแปรรูป อย่างน้อยปีละครั้ง
  • ขอต่ออายุและขอใบแทนได้ตามกฎกระทรวง ในทางปฏิบัติควรยื่นต่ออายุก่อนวันหมดอายุ

กรมจัดทำฉบับรวมของกฎกระทรวงปี 2559 กับฉบับที่ 2 ไว้อ่านง่าย แต่ไม่ใช่ฉบับราชกิจจานุเบกษา ในทางปฏิบัติ เอกสารทางการควรอ้างฉบับราชกิจจานุเบกษา

กฎกระทรวงฉบับที่ 2 พ.ศ. 2569 เปลี่ยนอะไร: เกณฑ์ใหม่ของกัญชาช่อดอก

กฎกระทรวงฉบับที่ 2 พ.ศ. 2569 แก้ฉบับปี 2559 หลายจุด ส่วนใหญ่เป็นเรื่องกัญชาเฉพาะส่วนช่อดอก

สิ่งที่ฉบับที่ 2 แก้

  • บทนิยาม แทนบทนิยามคำว่า “หน่วยงานของรัฐ” และ “อธิบดี” ซึ่งหมายถึงอธิบดีกรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก
  • ข้อ 4/1 ผู้ขอใบอนุญาตกัญชาช่อดอกต้องยื่นหลักฐานตามหลักเกณฑ์ข้อ 8/1 ซึ่งระบุในแบบคำขอที่อธิบดีประกาศ
  • ข้อ 10 วรรคสอง ผู้รับใบอนุญาตกัญชาช่อดอกต้องมีระบบกำจัดกลิ่นและควันที่มีประสิทธิภาพในสถานประกอบการ
  • ข้อ 11 การต่ออายุใช้หลักเกณฑ์ข้อ 8/1 ด้วย และถ้าเคยถูกสั่งพักใช้ใบอนุญาตเพราะไม่ปฏิบัติตามประกาศกระทรวงสาธารณสุขเรื่องสมุนไพรควบคุม ผู้อนุญาตพิจารณาไม่ต่ออายุได้

หลักเกณฑ์ข้อ 8/1 สำหรับกัญชาช่อดอก

  1. มีกรรมสิทธิ์หรือสิทธิครอบครองสถานที่ หรือมีหนังสือยินยอมจากเจ้าของ
  2. มีที่เก็บรักษาที่เหมาะสม แยกเป็นสัดส่วน ไม่สัมผัสพื้นโดยตรง
  3. เป็นสถานพยาบาล ผู้รับใบอนุญาตผลิตหรือขายผลิตภัณฑ์สมุนไพรหรือยา หมอพื้นบ้าน หรือมีสถานที่เพาะปลูกเพื่อจำหน่ายให้ผู้รับใบอนุญาต
  4. มีผู้ปฏิบัติงานที่ผ่านการอบรมจากกรมอย่างน้อยหนึ่งคนตลอดเวลาเปิดทำการ

แบบคำขอ ภ.ท. 12/1 (กัญชา)

ประกาศกรมกำหนดแบบ ฉบับที่ 2 พ.ศ. 2569 ให้คำขอใบอนุญาตส่งออก จำหน่าย หรือแปรรูปเพื่อการค้า ประเภทกัญชาเฉพาะส่วนของช่อดอก ใช้แบบ ภ.ท. 12/1 (กัญชา) และต้องแนบเอกสารเหล่านี้

  • เอกสารแสดงการมีกิจการอย่างใดอย่างหนึ่ง เช่น ใบอนุญาตสถานพยาบาล ใบอนุญาตผลิตหรือขายผลิตภัณฑ์สมุนไพรหรือยา ใบอนุญาตผลิตยาเสพติดประเภท 5 เฉพาะสารสกัดกัญชาหรือกัญชง หนังสือรับรองหมอพื้นบ้าน หรือเอกสารสถานที่เพาะปลูกพร้อมแผนผังพื้นที่
  • หลักฐานกรรมสิทธิ์หรือสิทธิครอบครองสถานที่ และบัญชีรายชื่อผู้ปฏิบัติงานที่ผ่านการอบรมจากกรม

บทเฉพาะกาล

ใบอนุญาตกัญชาช่อดอกที่ออกไว้ก่อนฉบับที่ 2 ใช้ได้ต่อจนสิ้นอายุ ส่วนคำขอที่ยื่นไว้ก่อนและยังค้างพิจารณา ให้ถือเป็นคำขอตามกฎกระทรวงที่แก้ไขแล้ว และผู้อนุญาตสั่งให้ปรับให้ตรงหลักเกณฑ์ใหม่ได้ ในทางปฏิบัติ ผู้ถือใบอนุญาตเดิมควรเตรียมให้ตรงเกณฑ์ใหม่ก่อนถึงรอบต่ออายุ

ขอใบอนุญาตจำหน่ายหรือแปรรูปกัญชาช่อดอก
  1. 1
    ตรวจคุณสมบัติบรรลุนิติภาวะ มีภูมิลำเนาในราชอาณาจักร มีสถานประกอบการที่แน่นอน
  2. 2
    ตรวจเกณฑ์ข้อ 8/1สิทธิในสถานที่ ที่เก็บแยกสัดส่วน ประเภทกิจการ และผู้ปฏิบัติงานที่ผ่านการอบรม
  3. 3
    เตรียมสถานที่ระบบกำจัดกลิ่นและควัน ที่เก็บไม่สัมผัสพื้น
  4. 4
    ยื่นแบบ ภ.ท. 12/1 (กัญชา)แนบเอกสารกิจการ หลักฐานสถานที่ และบัญชีผู้ปฏิบัติงาน
  5. 5
    รับใบอนุญาตภ.ท. 11 จำหน่ายหรือแปรรูป หรือ ภ.ท. 10 ส่งออก ตามกิจกรรม
  6. 6
    ทำตามเงื่อนไขประกาศ 2568ซื้อจากแหล่ง GACP ขายตามใบสั่งจ่าย ภ.ท. 33 และรายงาน ภ.ท. 27–32

ที่มา: พ.ร.บ.ภูมิปัญญาฯ มาตรา 46 · กฎกระทรวงการอนุญาตฯ พ.ศ. 2559 และฉบับที่ 2 พ.ศ. 2569 ข้อ 4/1 8/1 10 · ประกาศกรมกำหนดแบบ (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2569 · ประกาศ สธ. เรื่อง สมุนไพรควบคุม (กัญชา) พ.ศ. 2568

กัญชา 2568: เงื่อนไขที่ผู้รับใบอนุญาตจำหน่าย แปรรูป และส่งออกต้องทำ

ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง สมุนไพรควบคุม (กัญชา) พ.ศ. 2568 คือฉบับที่ใช้อยู่ ประกาศนี้ให้กัญชาเฉพาะส่วนของช่อดอกเป็นสมุนไพรควบคุม และวางเงื่อนไขไว้ในข้อ 4

หน้าที่หลักของผู้รับใบอนุญาต

  • ต้องจัดทำข้อมูลแหล่งที่มา การนำไปใช้ และจำนวนที่เก็บ แล้วรายงานนายทะเบียน
  • ผู้ส่งออกต้องแจ้งรายละเอียดเป็นรายครั้ง
  • ผู้รับใบอนุญาตจำหน่ายหรือแปรรูปต้องจำหน่ายให้ผู้รับใบอนุญาตตามมาตรา 46
  • การจำหน่ายและส่งออกต้องมาจากแหล่งที่ได้รับรองมาตรฐานการเพาะปลูกและการเก็บเกี่ยวที่ดีจากกรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก (มาตรฐาน GACP)

ข้อห้ามในประกาศ

  • ห้ามจำหน่ายเพื่อสูบในสถานประกอบการ ยกเว้นกรณีผู้ประกอบวิชาชีพที่ประกาศระบุใช้กับผู้ป่วยของตน
  • ห้ามขายผ่านตู้อัตโนมัติ (Vending Machine) ช่องทางอิเล็กทรอนิกส์ หรือเครือข่ายคอมพิวเตอร์
  • ห้ามโฆษณาเพื่อการค้าทุกช่องทาง
  • ห้ามจำหน่ายในวัด หอพัก สวนสาธารณะ สวนสัตว์ และสวนสนุก

ขายให้บุคคลทั่วไป ต้องมีใบสั่งจ่าย

การขายให้บุคคลทั่วไปต้องมีใบสั่งจ่ายจากผู้ประกอบวิชาชีพเวชกรรม แพทย์แผนไทย แพทย์แผนไทยประยุกต์ หมอพื้นบ้าน แพทย์แผนจีน เภสัชกรรม หรือทันตกรรม เพื่อประโยชน์ทางการแพทย์ ผู้สั่งจ่ายสั่งตามความจำเป็น และไม่เกินจำนวนวันที่ประกาศกำหนด

ผู้รับใบอนุญาตเดิมก็ต้องทำตาม

ประกาศ 2568 ให้ผู้รับใบอนุญาตที่มีอยู่ก่อนต้องปฏิบัติตามเงื่อนไขข้อ 4 ด้วย

ในทางปฏิบัติ ร้านที่เปิดตามประกาศปี 2565 ควรทบทวนช่องทางขาย ป้ายหน้าร้าน และสื่อออนไลน์ของร้านให้ตรงเงื่อนไขชุดใหม่

บทความนี้เป็นเรื่องการปฏิบัติตามกฎหมาย ไม่ได้แนะนำการใช้กัญชาหรืออ้างผลต่อสุขภาพ

ใบสั่งจ่ายกัญชา ภ.ท. 33 และแบบรายงาน ภ.ท. 27–32

ประกาศ 2568 ให้แบบรายงาน แบบแจ้งส่งออกรายครั้ง และแบบใบสั่งจ่ายเป็นไปตามที่อธิบดีประกาศ กรมจึงออกประกาศกำหนดแบบตามข้อ 6 ซึ่งทำ 2 อย่าง คือ ให้แบบ ภ.ท. 27 ถึง 32 ที่ออกตามประกาศปี 2565 มีผลใช้ต่อ และเพิ่มแบบใบสั่งจ่ายสมุนไพรควบคุม (กัญชา) ภ.ท. 33

ใบสั่งจ่ายกัญชา ภ.ท. 33

  • ผู้ออก ผู้ประกอบวิชาชีพเวชกรรม แพทย์แผนไทย แพทย์แผนไทยประยุกต์ ทันตกรรม เภสัชกรรม ผู้ประกอบโรคศิลปะสาขาการแพทย์แผนจีน หรือหมอพื้นบ้าน
  • ข้อมูลในใบ โรคหรืออาการ ขนาดช่อดอกที่ใช้ต่อวัน จำนวนวัน และปริมาณรวม
  • หมายเหตุในแบบ สั่งจ่ายตามจำนวนวันที่ประกาศกำหนดต่อครั้ง และการวินิจฉัยต้องสอดคล้องกับแนวทางของวิชาชีพผู้สั่งจ่าย
  • การเก็บใบสั่งจ่าย ผู้ประกอบการต้องเก็บใบสั่งจ่ายไว้ ณ สถานที่จ่ายเพื่อตรวจสอบเป็นเวลา 1 ปี

ในทางปฏิบัติ ร้านควรตรวจใบสั่งจ่ายก่อนจ่าย ว่าผู้สั่งอยู่ในวิชาชีพที่ระบุและข้อมูลครบ แล้วจัดแฟ้มเรียงตามวันที่

แบบรายงาน ภ.ท. 27 ถึง 32

  • ภ.ท. 27 แหล่งที่มาและจำนวนที่เก็บ ผู้จำหน่ายให้ต้องเป็นผู้รับอนุญาต
  • ภ.ท. 28 การนำไปใช้ ใช้กับใบอนุญาตทุกประเภท และต้องกรอกชื่อและเลขประจำตัวประชาชนของผู้ซื้อ
  • ภ.ท. 29 การนำไปใช้กรณีแปรรูปและจำหน่าย
  • ภ.ท. 30 ผลการนำไปใช้กรณีศึกษาวิจัย
  • ภ.ท. 31 การนำไปใช้กรณีส่งออก
  • ภ.ท. 32 แจ้งรายละเอียดการส่งออกรายครั้ง ต้องแนบสำเนาใบอนุญาตส่งออก (ภ.ท. 10)

ภ.ท. 27 ถึง 29 และ ภ.ท. 31 ส่งอย่างน้อยเดือนละ 1 ครั้ง ส่วน ภ.ท. 30 ส่งอย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง

ในทางปฏิบัติ ภ.ท. 28 ทำให้ร้านต้องเก็บชื่อและเลขประจำตัวประชาชนของผู้ซื้อ ข้อมูลนี้เป็นข้อมูลส่วนบุคคล ควรจำกัดผู้เข้าถึง เก็บในที่ปลอดภัย และใช้เพื่อการรายงานตามที่กฎหมายกำหนด

กิจกรรม ใบอนุญาตหรือประกาศ และแบบฟอร์มที่ใช้
กิจกรรมใบอนุญาตหรือประกาศแบบฟอร์ม
ขอใบอนุญาตทั่วไป ต่ออายุ ใบแทนกฎกระทรวง พ.ศ. 2559 มาตรา 46ภ.ท. 12 · 13 · 14
ขอใบอนุญาตกัญชาช่อดอกกฎกระทรวงฉบับที่ 2 พ.ศ. 2569 ข้อ 4/1 8/1ภ.ท. 12/1 (กัญชา)
ศึกษาวิจัยใบอนุญาตศึกษาวิจัยภ.ท. 9 · รายงานผลกัญชา ภ.ท. 30
จำหน่ายหรือแปรรูปกัญชาเพื่อการค้าใบอนุญาต ภ.ท. 11 · ประกาศกัญชา 2568ภ.ท. 27 · 28 · 29
ส่งออกกัญชาใบอนุญาต ภ.ท. 10 · ประกาศกัญชา 2568ภ.ท. 31 · แจ้งรายครั้ง ภ.ท. 32
ขายช่อดอกให้บุคคลทั่วไปประกาศกัญชา 2568 ข้อ 4ใบสั่งจ่าย ภ.ท. 33
ครอบครองกวาวเครือเกินปริมาณประกาศกวาวเครือ 2549แจ้ง ภ.ท. 3 · บัญชี ภ.ท. 5
ปลูกกวาวเครือเพื่อการค้าหรือวิจัยประกาศกวาวเครือ 2549แจ้ง ภ.ท. 4

ที่มา: กฎกระทรวงการอนุญาตฯ พ.ศ. 2559 และฉบับที่ 2 พ.ศ. 2569 · ประกาศกรมกำหนดแบบ 6 มิ.ย. 2560 และฉบับที่ 2 พ.ศ. 2569 · ประกาศกรมกำหนดแบบ ภ.ท. 27–32 และ ภ.ท. 33 · ประกาศ สธ. กัญชา 2568 · ประกาศ สธ. และประกาศคณะกรรมการ เรื่อง กวาวเครือ 2549

กวาวเครือ: การแจ้งครอบครอง แผนปลูกทดแทน และบัญชีรายปี

กวาวเครือเป็นสมุนไพรควบคุมตามประกาศกระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2549 ครอบคลุมกวาวเครือขาว แดง และดำ แต่ไม่รวมกวาวเครือที่ประกอบเป็นตำรับยาแล้ว ประกาศนี้เน้นการแจ้งปริมาณและการปลูกทดแทนในถิ่นกำเนิด

การแจ้งการครอบครอง

  • ผู้ครอบครอง ใช้ประโยชน์ ดูแล เก็บรักษา หรือขนย้ายกวาวเครือจากแหล่งธรรมชาติเกินปริมาณที่กำหนด ต้องแจ้งนายทะเบียน
  • ปริมาณที่กำหนดแยกตามกลุ่มผู้ครอบครองและชนิดของกวาวเครือ เป็นน้ำหนักแห้งหรือสด
  • กวาวเครือจากการเพาะปลูกที่เกินปริมาณที่กำหนดต้องแจ้งเช่นกัน
  • ผู้ปลูกเพื่อศึกษาวิจัย ส่งออก จำหน่าย หรือแปรรูปเพื่อการค้า ต้องแจ้งเนื้อที่ บริเวณ และปริมาณการปลูก

ในทางปฏิบัติ ควรเปิดตารางปริมาณในประกาศตรงกลุ่มของตนเอง แล้วเทียบกับสต็อกจริง

หน้าที่หลังแจ้ง

  • แสดงใบรับแจ้งไว้ในที่เปิดเผย
  • จัดทำบัญชีปริมาณการครอบครองและการเปลี่ยนแปลง ยื่นต่อนายทะเบียนเป็นรายปี
  • ติดป้ายแสดงสถานที่เพาะปลูก

ศึกษาวิจัย ส่งออก จำหน่าย หรือแปรรูปเพื่อการค้า

กิจกรรมทั้ง 4 อย่างนี้ต้องมีใบอนุญาตตาม พ.ร.บ. เช่นเดียวกับกัญชา และประกาศกวาวเครือกำหนดเรื่องที่ต้องแสดงไว้ดังนี้

  • กรณีกวาวเครือจากธรรมชาติ ต้องทำแผนปลูกทดแทนในถิ่นกำเนิดเท่าปริมาณที่ใช้
  • ระบุปริมาณ ชนิด และส่วนที่ใช้ เช่น สารสกัด หัวสด หรือหัวแห้ง และสถานที่ประกอบกิจการ
  • การศึกษาวิจัยต้องส่งข้อตกลงแบ่งปันผลประโยชน์ให้ชุมชนถิ่นกำเนิด

แบบ ภ.ท. 3 ถึง 5

ประกาศคณะกรรมการคุ้มครองและส่งเสริมภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย พ.ศ. 2549 กำหนดแบบไว้ 3 แบบ

  • ภ.ท. 3 แจ้งการครอบครอง ใช้ประโยชน์ ดูแล เก็บรักษา หรือขนย้ายกวาวเครือ ระบุชนิด แหล่งที่มา ปริมาณ และวัตถุประสงค์
  • ภ.ท. 4 แจ้งการปลูกกวาวเครือเพื่อการศึกษาวิจัย ส่งออก จำหน่าย หรือแปรรูปเพื่อการค้า
  • ภ.ท. 5 บัญชีแสดงรายละเอียดจำนวนหรือปริมาณการครอบครองกวาวเครือ

เอกสารแนบแบบแจ้งรวมถึงแผนที่แหล่งจัดเก็บหรือปลูก และแผนที่สถานที่วิจัยหรือประกอบกิจการ

GACP กัญชา: มาตรฐานแหล่งปลูกและขั้นตอนตรวจประเมินของกรม

ประกาศกัญชา 2568 กำหนดว่าการจำหน่ายและส่งออกต้องมาจากแหล่งที่ได้รับรองมาตรฐานการเพาะปลูกและการเก็บเกี่ยวที่ดีจากกรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก มาตรฐานนี้เรียกกันว่า GACP (Good Agricultural and Collection Practices) ในทางปฏิบัติ ผู้ปลูกที่จะขายให้ร้านหรือโรงงานจึงควรผ่านการตรวจ และผู้ซื้อควรขอหลักฐานจากผู้ขาย

ขั้นตอนตรวจประเมินตามเอกสารของกรม

กองพัฒนายาแผนไทยและสมุนไพรเผยแพร่แผนผังขั้นตอนตรวจประเมิน GACP ของระบบสมุนไพรควบคุม (กัญชา) ไว้ดังนี้

  1. ตรวจเอกสารก่อน คิดเป็นรายระบบการปลูก ซึ่งมี 3 ระบบ คือ กลางแจ้ง (Outdoor) โรงเรือนทั่วไปที่ไม่ใช่ระบบปิด (Greenhouse) และอาคารหรือโรงเรือนระบบปิด (Indoor)
  2. ผู้ตรวจ 2 คน ผู้ตรวจคนที่ 1 ตรวจเอกสาร ผู้ตรวจคนที่ 2 ตรวจเฉพาะจุดแก้ไข ถ้ายังไม่ผ่านต้องปรับปรุงแล้วลงทะเบียนขอตรวจใหม่
  3. ลงตรวจพื้นที่จริง ทีมตรวจมี 3 คน ถ้าพบข้อบกพร่องให้แก้ไขแล้วตรวจซ้ำผ่าน Video Call
  4. ถ้าพบข้อบกพร่องจุดเดิม จะลงพื้นที่ครั้งที่ 2 โดยทีมใหม่ และถ้าแก้ไม่ทันกำหนดถือว่าไม่ผ่าน ต้องลงทะเบียนใหม่

ในทางปฏิบัติ ผู้ปลูกที่มีหลายระบบควรเตรียมเอกสารแยกตามระบบ และวางคนแก้ข้อบกพร่องให้ทันกำหนด

ผู้ซื้อควรขออะไรจากผู้ขาย

ในทางปฏิบัติ ผู้ซื้อควรขอเอกสารเหล่านี้

  • สำเนาใบรับรอง GACP ของแหล่งปลูก ที่ตรงกับระบบการปลูกของล็อตนั้น
  • สำเนาใบอนุญาตตามมาตรา 46 ของผู้ขาย เพราะ ภ.ท. 27 กำหนดว่าผู้จำหน่ายให้ต้องเป็นผู้รับอนุญาต

ควรเก็บเอกสารเหล่านี้คู่กับรายงาน ภ.ท. 27 ของเดือนเดียวกัน

ผลิตภัณฑ์จากสมุนไพรควบคุม ยังต้องผ่านเส้นทาง อย. และเรื่องวัตถุดิบจากส่วนอื่นของพืช

ใบอนุญาตตามมาตรา 46 ดูแลตัวสมุนไพรควบคุม แต่ถ้านำไปทำเป็นผลิตภัณฑ์ ตัวผลิตภัณฑ์ยังอยู่ใต้กฎหมายของ อย. ด้วย พ.ร.บ.ผลิตภัณฑ์สมุนไพร พ.ศ. 2562 นิยามผลิตภัณฑ์สมุนไพรไว้ 4 กลุ่ม รวมทั้งยาจากสมุนไพรและวัตถุที่ใช้เป็นส่วนผสมในการผลิตผลิตภัณฑ์สมุนไพร (มาตรา 4)

3 ระดับของการขออนุญาตฝั่ง อย.

  • ใบอนุญาตผลิต นำเข้า หรือขาย (มาตรา 17, 20)
  • ใบสำคัญการขึ้นทะเบียนตำรับ (มาตรา 34)
  • ใบรับแจ้งรายละเอียดหรือใบรับจดแจ้ง (มาตรา 45)

สินค้าจะเข้าระดับใดขึ้นกับประกาศที่รัฐมนตรีออกตามมาตรา 6 อ่านวิธีแยกได้ใน ขอ อย. สมุนไพร: จดแจ้ง แจ้งรายละเอียด หรือขึ้นทะเบียนตำรับ ส่วนเกณฑ์สถานที่ผลิตอยู่ใน GMP ผลิตภัณฑ์สมุนไพร และการนำเข้าอยู่ใน นำเข้าผลิตภัณฑ์สมุนไพร

ในทางปฏิบัติ ตรวจทั้งสองฝั่ง

ในทางปฏิบัติ ผู้ผลิตสินค้าจากกัญชาช่อดอกหรือกวาวเครือควรตรวจทั้งสองฝั่ง คือใบอนุญาตและรายงานฝั่งกรมการแพทย์แผนไทยฯ กับใบอนุญาตสถานที่และเลขผลิตภัณฑ์ฝั่ง อย. การมีใบหนึ่งไม่ได้แทนอีกใบ

นิยามผลิตภัณฑ์สมุนไพรยังไม่รวมวัตถุบางกลุ่ม เช่น เครื่องสำอาง อาหาร ยาแผนปัจจุบัน วัตถุออกฤทธิ์ต่อจิตและประสาท และยาเสพติด ในทางปฏิบัติ ควรจัดประเภทสินค้าให้ชัดก่อน และเมื่อแบบ ภ.ท. 12/1 ระบุใบอนุญาตผลิตยาเสพติดประเภท 5 เฉพาะสารสกัดกัญชาหรือกัญชงเป็นหลักฐานกิจการแบบหนึ่ง ผู้ทำสารสกัดควรตรวจกฎหมายฉบับนั้นด้วย

วัตถุดิบจากส่วนอื่นของพืช เช่น น้ำมันเมล็ดกัญชง

ประกาศ 2568 ให้กัญชา คือพืชในสกุล Cannabis วงศ์ Cannabaceae เฉพาะส่วนของช่อดอก เป็นสมุนไพรควบคุม ในทางปฏิบัติ แบรนด์ที่ใช้วัตถุดิบจากพืชสกุลนี้ เช่น น้ำมันจากเมล็ดกัญชง หรือสารสกัดจากใบ ควรขอเอกสารจากผู้ขายที่ระบุชัดว่าวัตถุดิบมาจากส่วนใดของพืช และมีช่อดอกปนหรือไม่ แล้วตรวจกฎหมายฉบับอื่นที่เกี่ยวกับวัตถุดิบนั้นและประเภทสินค้าของคุณด้วย ประกาศฉบับนี้ไม่ได้ตอบว่าส่วนอื่นของพืชใช้ได้อย่างไร

เช็กลิสต์สมุนไพรควบคุมสำหรับร้าน โรงงาน และคลินิก

ตารางกิจกรรม ใบอนุญาต และแบบฟอร์มอยู่ในแผนภาพหลังหัวข้อใบสั่งจ่าย หัวข้อนี้แยกรายการตรวจตามประเภทธุรกิจ

ร้านขายช่อดอกกัญชา

  • มีใบอนุญาตจำหน่ายเพื่อการค้า (ภ.ท. 11) ที่ยังไม่หมดอายุ ยื่นด้วยแบบ ภ.ท. 12/1 (กัญชา)
  • มีระบบกำจัดกลิ่นและควัน ที่เก็บแยกสัดส่วน และผู้ปฏิบัติงานที่ผ่านการอบรม
  • ซื้อจากผู้รับอนุญาต และแหล่งปลูกที่ได้รับรอง GACP
  • ขายให้บุคคลทั่วไปเมื่อมีใบสั่งจ่าย ภ.ท. 33 และเก็บใบสั่งจ่ายไว้ 1 ปี
  • ไม่ขายเพื่อสูบในร้าน ไม่ขายผ่านตู้อัตโนมัติหรือออนไลน์ ไม่โฆษณาเพื่อการค้า และไม่ขายในสถานที่ต้องห้าม
  • ส่ง ภ.ท. 27 และ 28 อย่างน้อยเดือนละ 1 ครั้ง

โรงงานแปรรูป

  • มีใบอนุญาตแปรรูปเพื่อการค้า และใบอนุญาตส่งออก (ภ.ท. 10) ถ้าส่งออก
  • กัญชา: จำหน่ายให้ผู้รับใบอนุญาตตามมาตรา 46 ส่ง ภ.ท. 27 ถึง 29 และ ภ.ท. 31 กับแจ้ง ภ.ท. 32 ทุกครั้งที่ส่งออก
  • กวาวเครือ: แจ้งด้วย ภ.ท. 3 เมื่อเกินปริมาณ ยื่นบัญชี ภ.ท. 5 รายปี และมีแผนปลูกทดแทนถ้าใช้หัวจากธรรมชาติ
  • วางเส้นทาง อย. ของผลิตภัณฑ์ คือใบอนุญาตสถานที่และเลขผลิตภัณฑ์

คลินิกและผู้ประกอบวิชาชีพ

  • ตรวจว่าวิชาชีพของผู้สั่งจ่ายอยู่ในรายชื่อของประกาศ 2568 และแบบ ภ.ท. 33
  • กรอก ภ.ท. 33 ให้ครบ คือโรคหรืออาการ ขนาดต่อวัน จำนวนวัน และปริมาณรวม และสั่งจ่ายไม่เกินจำนวนวันที่ประกาศกำหนด
  • ถ้าคลินิกจ่ายช่อดอกเอง สถานพยาบาลเป็นกิจการหนึ่งที่เข้าเกณฑ์ข้อ 8/1 ในทางปฏิบัติควรมีใบอนุญาตจำหน่ายและทำรายงานเหมือนร้าน

พ.ร.บ. ภูมิปัญญาฯ มีบทกำหนดโทษตามมาตรา 77 ถึง 82 ถ้าต้องการให้ทีมช่วยไล่เอกสารคำขอ แบบรายงาน หรือวางเส้นทาง อย. ของผลิตภัณฑ์ ติดต่อทีมที่ปรึกษาได้ หรือถามเบื้องต้นกับ ผู้ช่วยตอบคำถาม

เช็กลิสต์สมุนไพรควบคุม ก่อนเปิดร้านหรือเริ่มผลิต
  • รู้ว่าวัตถุดิบเป็นส่วนไหนของพืชกัญชาควบคุมเฉพาะช่อดอก กวาวเครือรวมหัว ราก หรือส่วนใดส่วนหนึ่ง
  • มีใบอนุญาตครบทุกกิจกรรมศึกษาวิจัย ส่งออก จำหน่าย หรือแปรรูปเพื่อการค้า
  • สถานที่ผ่านเกณฑ์กัญชาช่อดอกระบบกลิ่นและควัน ที่เก็บ และผู้ปฏิบัติงานที่ผ่านการอบรม
  • แหล่งที่มาตรวจได้ผู้ขายเป็นผู้รับอนุญาต แหล่งปลูกได้รับรอง GACP หรือมีแผนปลูกทดแทน
  • ช่องทางขายตรงเงื่อนไขใบสั่งจ่าย ภ.ท. 33 ไม่ขายออนไลน์ ไม่โฆษณาเพื่อการค้า
  • ตารางรายงานพร้อมภ.ท. 27–31 รายเดือนหรือรายปี บัญชีกวาวเครือรายปี
  • วางเส้นทาง อย. ของผลิตภัณฑ์ใบอนุญาตสถานที่ และขึ้นทะเบียน แจ้งรายละเอียด หรือจดแจ้ง

ที่มา: แนวปฏิบัติ สรุปจาก พ.ร.บ.ภูมิปัญญาฯ มาตรา 44–48 · กฎกระทรวง พ.ศ. 2559 และฉบับที่ 2 พ.ศ. 2569 · ประกาศ สธ. กัญชา 2568 · ประกาศ สธ. กวาวเครือ 2549 · พ.ร.บ.ผลิตภัณฑ์สมุนไพร พ.ศ. 2562

คำถามที่พบบ่อย

สมุนไพรควบคุม ตอนนี้มีอะไรบ้าง

มี 2 ชนิด คือ กัญชาเฉพาะส่วนของช่อดอก ตามประกาศกระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2568 และกวาวเครือขาว แดง และดำ ตามประกาศ พ.ศ. 2549 ซึ่งไม่รวมกวาวเครือที่ประกอบเป็นตำรับยาแล้ว ประกาศกัญชาปี 2565 ถูกแทนแล้ว

ร้านขายช่อดอกกัญชาให้ลูกค้าทั่วไปได้ไหม

ร้านต้องมีใบอนุญาตตามมาตรา 46 และประกาศ 2568 กำหนดว่าการขายให้บุคคลทั่วไปต้องมีใบสั่งจ่ายจากผู้ประกอบวิชาชีพที่ประกาศระบุ เพื่อประโยชน์ทางการแพทย์

ใบสั่งจ่ายกัญชา ใครออกได้

แบบ ภ.ท. 33 ออกโดยผู้ประกอบวิชาชีพเวชกรรม แพทย์แผนไทย แพทย์แผนไทยประยุกต์ ทันตกรรม เภสัชกรรม ผู้ประกอบโรคศิลปะสาขาการแพทย์แผนจีน หรือหมอพื้นบ้าน

ขายกัญชาช่อดอกออนไลน์ได้ไหม

ประกาศ 2568 ห้ามขายผ่านตู้อัตโนมัติ ช่องทางอิเล็กทรอนิกส์ หรือเครือข่ายคอมพิวเตอร์ และห้ามโฆษณาเพื่อการค้าทุกช่องทาง

กวาวเครือที่อยู่ในตำรับยาแล้ว เป็นสมุนไพรควบคุมไหม

ประกาศ พ.ศ. 2549 ไม่รวมกวาวเครือที่ประกอบเป็นตำรับยาแล้ว แต่หัว รากใต้ดิน หรือส่วนใดส่วนหนึ่งของกวาวเครือ อยู่ในนิยาม

มีใบอนุญาตมาตรา 46 แล้ว ยังต้องขอ อย. อีกไหม

ใบอนุญาตมาตรา 46 ดูแลตัวสมุนไพรควบคุม ส่วนผลิตภัณฑ์อยู่ใต้กฎหมายของ อย. เช่น พ.ร.บ.ผลิตภัณฑ์สมุนไพร พ.ศ. 2562 ในทางปฏิบัติควรตรวจทั้งสองฝั่ง เริ่มจาก ขอ อย. สมุนไพร

แหล่งอ้างอิง

  1. พระราชบัญญัติคุ้มครองและส่งเสริมภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย พ.ศ. 2542 · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
  2. ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง สมุนไพรควบคุม (กัญชา) พ.ศ. 2568 · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
  3. ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง สมุนไพรควบคุม (กัญชา) พ.ศ. 2565 ลงวันที่ 11 พ.ย. 2565 (ยกเลิกแล้ว) · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
  4. ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง สมุนไพรควบคุม (กัญชา) พ.ศ. 2565 ลงวันที่ 16 มิ.ย. 2565 (ยกเลิกแล้ว) · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
  5. ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง สมุนไพรควบคุม (กวาวเครือ) พ.ศ. 2549 · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
  6. ประกาศคณะกรรมการคุ้มครองฯ เรื่อง การกำหนดแบบแจ้งและบัญชีแสดงรายละเอียด สมุนไพรควบคุม (กวาวเครือ) พ.ศ. 2549 (แบบ ภ.ท. 3–5) · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
  7. กฎกระทรวงการอนุญาตให้ศึกษาวิจัยหรือส่งออกสมุนไพรควบคุม หรือจำหน่าย หรือแปรรูปสมุนไพรควบคุมเพื่อการค้า พ.ศ. 2559 (ฉบับราชกิจจานุเบกษา) · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
  8. กฎกระทรวงการอนุญาตให้ศึกษาวิจัยหรือส่งออกสมุนไพรควบคุม หรือจำหน่าย หรือแปรรูปสมุนไพรควบคุมเพื่อการค้า (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2569 · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
  9. กฎกระทรวงการอนุญาตฯ สมุนไพรควบคุม พ.ศ. 2559 ฉบับรวมแก้ไขเพิ่มเติมถึงฉบับที่ 2 พ.ศ. 2569 (กรมจัดทำ) · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
  10. ประกาศกรมการแพทย์แผนไทยฯ เรื่อง กำหนดแบบตามกฎกระทรวงการอนุญาตฯ สมุนไพรควบคุม (ฉบับ 6 มิ.ย. 2560 แบบ ภ.ท. 9–14) · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
  11. ประกาศกรมการแพทย์แผนไทยฯ เรื่อง กำหนดแบบตามกฎกระทรวงการอนุญาตฯ สมุนไพรควบคุม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2569 (แบบ ภ.ท. 12/1 กัญชา) · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
  12. ประกาศกรมการแพทย์แผนไทยฯ เรื่อง กำหนดแบบตามประกาศ สธ. เรื่อง สมุนไพรควบคุม (กัญชา) พ.ศ. 2565 (แบบ ภ.ท. 27–32) · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
  13. ประกาศกรมการแพทย์แผนไทยฯ เรื่อง กำหนดแบบตามประกาศ สธ. เรื่อง สมุนไพรควบคุม (กัญชา) พ.ศ. 2568 (ใบสั่งจ่าย ภ.ท. 33) · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
  14. ขั้นตอนตรวจประเมินมาตรฐาน GACP (ระบบสมุนไพรควบคุม กัญชา) กองพัฒนายาแผนไทยและสมุนไพร · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ
  15. พระราชบัญญัติผลิตภัณฑ์สมุนไพร พ.ศ. 2562 · เปิดต้นฉบับ · ค้นในคลังประกาศ

ข้อมูลในบทความนี้เพื่อความรู้ ไม่ใช่คำวินิจฉัยของ อย. และไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย กฎหมายอาจเปลี่ยนได้ — ตรวจประกาศฉบับล่าสุดหรือปรึกษาผู้เชี่ยวชาญก่อนยื่นหรือผลิตจริง พบข้อมูลคลาดเคลื่อน แจ้งทีมงานเพื่อแก้ไข

บทความที่เกี่ยวข้อง

เจ้าของแบรนด์ตำรับยาแผนไทย กับสิทธิในสูตร: ทำสินค้าสมุนไพรจากตำรับเก่า ต้องผ่านกรมการแพทย์แผนไทยและ อย. อย่างไรตำรับยาแผนไทยมี 3 ประเภท ตำรับของชาติต้องขออนุญาตใช้ประโยชน์ ตำรับส่วนบุคคลต้องได้อนุญาตจากผู้ทรงสิทธิ แล้วยังต้องผ่าน อย. พร้อมขั้นตอนและสมุนไพรควบคุมอ่าน 14 นาที · อัปเดต 18 พ.ย. 2569เจ้าของแบรนด์ขอ อย. สมุนไพร: จดแจ้ง แจ้งรายละเอียด หรือขึ้นทะเบียนตำรับ สินค้าแบบไหนเข้าข่ายขอ อย. สมุนไพรมี 3 ช่องทาง: จดแจ้งเมื่อสินค้าตรงบัญชีท้ายประกาศ แจ้งรายละเอียดเมื่อต่างเล็กน้อย และขึ้นทะเบียนตำรับเมื่ออยู่นอกบัญชีอ่าน 11 นาที · อัปเดต 9 พ.ย. 2569โรงงาน / OEMGMP ผลิตภัณฑ์สมุนไพร: เกณฑ์สถานที่ผลิต และเมื่อไรต้องยกระดับเป็น PIC/SGMP สมุนไพรแบ่งตามความเสี่ยงของกระบวนการผลิต เอกสาร 1–5 ใช้กับใคร กรณีไหนบังคับ PIC/S ใครตรวจสถานที่ และแสดงเครื่องหมาย GMP บนฉลากได้เมื่อไรอ่าน 11 นาที · อัปเดต 9 พ.ย. 2569